انشا دادگری (عدالت و برابری)

با هم، بهتر زندگی کنیم عدالت یعنی با همه منصف باشیم و حق هر کس را بدهیم. برابری یعنی باور کنیم که همه‌ی آدم‌ها، با هر رنگ پوست یا جنسیتی، ارزش یکسانی دارند. مثل یک باغ که در آن، بعضی گل‌ها نور بیشتری می‌گیرند و بعضی کمتر. باغبانِ عادل، کاری می‌کند که همه گل‌ها به اندازه‌ی نیازشان نور و آب داشته باشند. این یعنی عدالت. در جامعه هم باید همین‌طور باشد. به همه‌ی آدم‌ها، بدون توجه به اینکه چه شکلی هستند یا چقدر پول دارند، فرصتِ خوب برای زندگی بدهیم. این یعنی برابری. وقتی در کلاس، معلم به همه‌ی بچه‌ها، چه درسشان خوب باشد چه ضعیف، کمک می‌کند تا یاد بگیرند، این عدالت است. وقتی مطمئن می‌شود که همه‌ی بچه‌ها امکانِ درس خواندن دارند، این برابری است. اگر همه با هم مهربان باشیم و حق هم را رعایت کنیم، دنیا جای بهتری می‌شود. با عدالت و برابری، همه‌ی ما احساسِ خوشحالی و ارزشمندی می‌کنیم.

گاهی فکر می‌کنم دادگری، همان دستِ پنهانی است که وقتی دنیا به قحطی می‌رسد، هنوز راهِ نان را گم نمی‌کند؛ و برابری، نه یک تساویِ بی‌روح، که نوری‌ست که به هر کس سهمِ شکوفایی‌اش را پیدا می‌کند. در آن روزهای سختِ قحطی، آوای یوسف (ع) از میانِ شمارشِ گندم و چشم‌های خسته عبور می‌کند؛ نه از سرِ شعار، از جنسِ تدبیرِ مهربان. و می‌شود فهمید که عدالت، وقتی جاری می‌شود، سردیِ قانون را با گرمای نجات می‌آمیزد. دو کودک کنارِ هم، در یک راهرو، در یک کلاس، با گام‌های متفاوت؛ یکی زودتر به نور می‌رسد، یکی دیرتر. اگر در آن لحظه، نگاه‌ها یکی نباشند، دنیا بی‌صدا سهمِ دل را قورت می‌دهد. اما وقتی دادگری سایه را هم می‌بیند، برابری شکلِ دیگری می‌گیرد: فرصت، پل می‌شود؛ نه قضاوت. پس عدالت و برابری در ذهنم مثل دو پرنده‌اند که اگر یکی ازشان بخوابد، دیگری هم پرواز را بلد نمی‌ماند. و من… هر بار که به این باغِ جان فکر می‌کنم، حس می‌کنم باید کاری کرد: کاری به اندازه‌ی انسان بودن.