دانشهای زبانی
الف) واژه «خندان» در کدام جمله قید است؟
«احمد خندان آمد.» ✅
«دوست خندان محمد از راه رسید.»
در جمله اول «خندان» حالت آمدن را بیان میکند، پس قید است.
ب) با واژه ساده «گل» یک واژه مشتق بسازید.
✅ گلستان (یا: گلزار، گلکار)
پ) فعل مناسب
«او به دلها و کرداران ............»
فعل مضارع اخباری از مصدر «نگریستن»:
✅ مینگرد
جمله کامل: «او به دلها و کرداران مینگرد.»
ت) درست یا نادرست
«صفت برترین، عالیِ وابستهٔ پسین است.»
✅ درست
ث) کدام نوع فعل ماضی کمترین کاربرد را دارد؟
در متن:
«بودم» ← ماضی ساده
«دیدم» ← ماضی ساده
«نشان میداد» ← ماضی استمراری
«میبلعید» ← ماضی استمراری
«نوشته بودند» ← ماضی بعید
«فرو میبردند» ← ماضی استمراری
✅ ماضی بعید (نوشته بودند) فقط یک بار آمده و کمترین کاربرد را دارد.
دانشهای ادبی
الف) نام شاعری در شعر
در بیت:
«رشک آیدش از اشک سحرگاهی پرتو»
واژه «پرتو» نام شاعری شاعر است.
✅ به این آرایه تخلّص میگویند.
ب) تلمیح در همه ابیات به کار رفته است به جز:
تیغ آتشخیز دستان را نمیدیدند ❌
یوسف گمگشته باز آید به کنعان غم مخور
مکن نام نیک بزرگان نهان
چون خلیل از شعله گل چیدن خوش است
گزینههای ۲ و ۴ تلمیح روشن دارند (حضرت یوسف و حضرت ابراهیم). گزینه ۳ اشاره به سخن سعدی دارد.
✅ پاسخ: گزینه ۱
پ) پرسش انکاری به کار نرفته است:
چه جای حرص و هوس باطل است؟
ندانی که ایران نشست من است؟
چو بفروختی از که خواهی خرید؟
عزتت چیست؟ عزیزیت کدام؟
گزینههای ۱، ۲ و ۳ پرسش انکاریاند.
✅ پاسخ: گزینه ۴
ت) کدام توضیح درباره ردیف اشتباه است؟
ردیف ممکن است اسم، صفت، فعل یا جمله باشد. ✔️
ردیف حتماً در شعر باید وجود داشته باشد. ❌
ردیف آهنگ و موسیقی شعر را میافزاید. ✔️
ردیف ظرفیت معنایی شعر را افزایش میدهد. ✔️
✅ پاسخ: گزینه ۲ (ردیف الزامی نیست.)