الف) این بیت شعر، یک آرایه ادبی به نام 'مثال' یا 'استشهاد' دارد، اما به طور مشخصتر میتوان آن را به عنوان یک 'تعبیر مجازی' یا 'استعاره' تحلیل کرد.
در این بیت، سخن از یاری است که حق صحبت مهر و وفا را نگه دارد.
به طور کلی می توان گفت این شعر در قالب یک استعاره است:
جان و دل و سر و زر فدای کسی کردن به معنی علاقه شدید داشتن به اوست و در ادامه با آوردن 'که حق صحبت مهر و وفارا نگه دارد' تعبیر بسیار زیبایی در مورد وفاداری و پایبندی به اصول اخلاقی بیان کرده است.
ب) این بیت شعر، یک آرایه ادبی به نام 'تکرار' و 'مبالغه' دارد.
در این بیت، سخن از کارگشایی و گشادن مشکلات به وسیله کسی یا چیزی است که نام آن 'کلید' است.
آرایه تکرار: در این شعر «هر چه» دوبار تکرار شده است.
آرایه مبالغه: کلمه کلید و کار گشای مبالغه است و به بزرگی و اهمیت موضوع اشاره کرده است.
