اقوام اصیل ترک ایران عمدتاً در مناطق شمال غربی، غربی و مرکزی کشور سکونت دارند. این اقوام به ویژه در استان‌های آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، اردبیل، زنجان، قزوین، همدان و برخی مناطق دیگر حضور دارند. در ادامه، برخی از مهم‌ترین شهرهایی که اقوام ترک در آن‌ها ساکن هستند، به شرح زیر است:
1. **تبریز**: تبریز مرکز استان آذربایجان شرقی است و یکی از بزرگ‌ترین و مهم‌ترین شهرهای ترک‌نشین ایران به شمار می‌رود. این شهر به عنوان یکی از مراکز مهم فرهنگی، اقتصادی و تاریخی برای ترک‌زبانان شناخته می‌شود.
2. **ارومیه**: ارومیه مرکز استان آذربایجان غربی نیز یکی از شهرهای ترک‌نشین ایران است. ترکیب فرهنگی و قومی متنوعی دارد، اما بخش عمده‌ای از جمعیت آن ترک‌زبان هستند.
3. **اردبیل**: اردبیل در شمال غربی ایران واقع شده و بیشتر مردم آن به زبان ترکی آذربایجانی صحبت می‌کنند. این شهر یکی از مراکز مهم ترک‌زبانان در ایران است.
4. **زنجان**: در استان زنجان نیز ترک‌ها به‌ویژه در مناطق شمالی و مرکزی آن ساکن هستند. زبان ترکی در این استان نیز به‌طور گسترده‌ای صحبت می‌شود.
5. **قزوین**: قزوین نیز به عنوان یک شهر با جمعیت ترک‌زبان شناخته می‌شود. این منطقه تاریخی به مرور زمان با ورود ترک‌ها تحت تأثیر فرهنگ و زبان آن‌ها قرار گرفته است.
6. **همدان**: همدان در غرب ایران نیز یکی از مناطقی است که ترک‌زبانان در آن ساکن هستند، اگرچه در آنجا اقوام مختلفی زندگی می‌کنند.
7. **کرمانشاه**: کرمانشاه در غرب ایران نیز جمعیت ترک‌زبان دارد. در این استان، برخی از اقوام ترک‌زبان همچنان فرهنگ و زبان خود را حفظ کرده‌اند.
این مناطق علاوه بر داشتن جمعیت ترک‌زبان، مراکز مهمی از نظر تاریخ، فرهنگ و اقتصاد در ایران به شمار می‌روند. ترک‌زبانان ایران عمدتاً به زبان ترکی آذربایجانی صحبت می‌کنند، که زبان اصلی آن‌ها در این مناطق است.
