### پاسخ سوال ۱۴:
در این تصویر، **قرقره (ب)** نیروی کمتری نیاز دارد.
**علت:**
* **قرقره (الف) یک قرقره ثابت است:** در این حالت، قرقره فقط جهت نیرو را تغییر میدهد و مزیت مکانیکی آن برابر با ۱ است. بنابراین برای بلند کردن وزنه ۳۰۰ نیوتنی، باید نیرویی معادل همان ۳۰۰ نیوتن وارد کرد.
* **قرقره (ب) یک قرقره متحرک است:** در این حالت، طناب از یک طرف به تکیهگاه متصل است و وزنه به مرکز قرقره آویزان شده است. این سیستم باعث میشود نیروی وارد شده بین دو رشته طناب تقسیم شود. بنابراین، مزیت مکانیکی این قرقره ۲ است و برای بلند کردن همان وزنه ۳۰۰ نیوتنی، تنها به ۱۵۰ نیوتن نیرو نیاز است.
---
### پاسخ سوال ۱۵:
برای طراحی آزمایش جهت تعیین عوامل مؤثر بر **گشتاور** با استفاده از وسایل ذکر شده (حلقه، وزنههای شکافدار، خطکش، وزنه گیر)، میتوان مراحل زیر را دنبال کرد:
۱. **نصب:** خطکش را به صورت افقی (به عنوان اهرم) روی یک تکیهگاه (مانند لبه میز یا یک پایه) قرار دهید تا بتواند آزادانه حول یک نقطه بچرخد.
۲. **عامل اول (مقدار نیرو):** وزنه گیر را در فاصله مشخصی از تکیهگاه قرار دهید و با افزودن وزنههای شکافدار، مقدار نیرو را تغییر دهید و تأثیر آن را بر چرخش یا تعادل اهرم مشاهده و یادداشت کنید.
۳. **عامل دوم (فاصله از تکیهگاه/بازوی گشتاور):** مقدار وزنه را ثابت نگه دارید و در فواصل مختلف از تکیهگاه (با استفاده از خطکش)، وزنهها را آویزان کنید. مشاهده خواهید کرد که هرچه فاصله (بازو) بیشتر شود، گشتاور افزایش مییابد.
**نتیجهگیری آزمایش:** گشتاور نیرو حاصلضرب مقدار نیرو در فاصله عمودی از تکیهگاه است بنابراین عوامل مؤثر بر گشتاور عبارتند از:
* **اندازه نیرو (وزنهها)**
* **طول بازوی گشتاور (فاصله از تکیهگاه)**