خلاصه درس دهم

کانی چیست❓❓❓ (از یک واژه فارسی به نام کان گرفته شده که در عربی معدن نام دارد) ❇️ ماده‌ای طبیعی و جامدی است که ترکیب شیمیایی نسبتاً ثابتی دارند. ⬅️ خواص فیزیکی: در بررسی کانی از ویژگی هایی مانند شکل بلور، رنگ کانی، رنگ خاکه، جلا، خاصیت اهن ربایی، سختی کانی،شفافیت استفاده شود.   ⬅️ خواص شیمیایی: استفاده از ویژگی های شیمیایی کانی مانند رنگ شعله و یا واکنش کانی با اسید   ⬅️ خواص نوری: بررسی نمونه های نازک از کانی در زیر میکروسکوپ های نوری،الکترونی ⬅️ خواص فیزیکی: در بررسی کانی از ویژگی هایی مانند شکل بلور، رنگ کانی، رنگ خاکه، جلا، خاصیت اهن ربایی، سختی کانی،شفافیت استفاده شود.   ⬅️ خواص شیمیایی: استفاده از ویژگی های شیمیایی کانی مانند رنگ شعله و یا واکنش کانی با اسید 🔰دلیل نام گذاری کانی های ملی؟؟ ✅بیرونیت: سیلیکات کلسیم آبدار، این کانی در سال 1957میلادی کشف شد و به افتخار ابوریحان بیرونی نامگذاری شد. ✅آوسینیت: اکسید تالیم و آهن که در سال1958میلادی کشف شد وبه افتخار ابن سینا نامگذاری شد.ابن سینا اولین طبقه بندی کانی را در کتاب شفا آورده است. ✅تالمسیت: آرسنات آبدار کلسیم ، منیزیوم و باریم. این کانی در سال 1960میلادی در معدن قدیمی تالمسی در کنار دهی به همین نام در انارک یزد کشف شد. ✅ایرانیت: کرومات سرب آبدار.این کانی در سال1963در یکی از معادن قدیمی در شمال انارک کشف شد. ✅خونیت: کرومات سرب ، روی و مس.این کانی را اتمان و ادیب در سال1970 در معدن قدیمی خونی در شمال انارک کشف کردند. ✅انارکیت: کلرید بازی روی و مس.این کانی را اتمان وادیب در سال1972در انارک کشف ونام همین بخش را برای این کانی سبز رنگ انتخاب کردند. ✅خادمیت: سولفات بازی و آبدار آلومینیوم. این کانی راباریان ، برتلون وصدر زاده در ساغند یزدکشف کردندو به افتخار نصرا... خادم ،ریاست آن زمان سازمان زمین شناسی ایران، نام گذاری کردند.  کانی های نامهربان 🔰🔰 ✅برخی از کانی ها در طبیعت وجود دارند که برای سلامتی انسان ضرر دارند. هنگام برخورد با این کانی ها با رعایت اصول علمی و بهداشتی می توان از آسیب آنها در امان بود. کانی آزبست از این گروه است. این کانی که به صورت رشتهٔ الیاف طبیعی (شکل زیر) وجود دارد، پس از استخراج از معدن، به دلیل مقاومت زیاد در برابر گرما و کشش در تهیهٔ لنت ترمز، لباس های ضد حریق، سقف های کاذب و ... استفاده می شود. 🔴🔴🔴🔴در صورتی که این الیاف از داخل لنت ترمز، لباس های ضدحریق و ... وارد هوا شوند، از طریق تنفس وارد شش ها می شوند و به دیوارهٔ شش می چسبند و سلول های شش را به سلول های سرطانی تبدیل می کنند. ❌❌❌در برخی از کشور ها استفاده از این کانی در صنعت ممنوع شده است. نام گذاری کانی ها🔰🔰🔰 1-- نام محل کشف (مسکوویت در مسکو) 2 -- نام کاشف( کوولیت از نام دانشمند کوولی گرفته شده است) 3 -- ویژگی کانی (رنگ هماتیت(شبیه خون) یا خواص آن مانند خاصیت مغناطیسی_مگنتیت) 4 -- افتخار دانشمندان (بیرونییت از نام ابوریحان بیرونی گرفته شده است.) 💢 کاربرد کانی گرافیت:👇 ↩️ ساخت کوره های فولاد ↩️ تهیه واکس ↩️ ساخت مداد و زغال دینام ها ↩️ رنگ سازی ↩️ کاهش سرعت نوترون ها در رآکتور اتمی 💢 کاربرد کانی طلا: 👇 ↩️ جواهرسازی ↩️ تهیه سکه ↩️ دندانپزشکی ↩️ ساخت ترانزیستوربه عنوان کاتالیزگر در صنایع هوا- فضا 💢 کاربرد کانی نقره: 👇 ↩️ جواهرسازی ↩️ تهیه سکه ↩️ کاغذ عکاسی ↩️ به عنوان کاتالیزگر در صنایع شیمی 💢 کاربرد کانی مس: 👇 ↩️ لوله سازی ↩️ ضرب سکه ↩️ ظروف آشپزخانه ↩️ تولید حلال سلولز ↩️ صنایع الکتریکی و حرارتی ↩️ تهیه رنگ سبز و آبی ↩️ لوازم آرایشی 💢کاربرد کانی هالیت: 👇 ↩️ تهیه مواد پاک کننده ↩️ نساجی ↩️ چوب بری ↩️ دباغی پوست ↩️ کودسازی ↩️ خنک کننده موتور یخچال ↩️ تهیه سدیم و کلر به صورت صنعتی 💢 کاربرد کانی ژیپس: 👇 ↩️ ساختمان سازی ↩️ مجسمه سازی ↩️ کاغذ سازی ↩️ تولید حشره کش ها ↩️ تهیه سیمان ↩️ حاصلخیزی خاک 💢 کاربرد کانی تالک: 👇 ↩️ کاغذ سازی ↩️ نساجی ↩️ لاستیک سازی ↩️ صابون خیاطی ↩️ عایق پشت بام ها ↩️ حشره کش ها ↩️ پودر بچه 💢 کاربرد کانی گارنت: 👇 ↩️ جواهرسازی ↩️ کاغذ سمباده 💢 کاربرد کانی کلسیت: 👇 ↩️ ساختمان سازی ↩️ مجسمه سازی ↩️ تولید سیمان و آهک بنایی ↩️ ذوب فلزات ↩️ تصفیه آبساخت ↩️ میکروسکوپ ↩️ کاغذ سازی و شیشه سازی ↩️ دباغی چرم 💢 کاربرد کانی باریت: 👇 ↩️ تهیه داروها ↩️ عکس برداری از دستگاه گوارش در پزشکی ↩️ رنگ سازی و کاغذ سازی ↩️ تهیه گل حفاری 💢 کاربرد کانی میکا: 👇 ↩️ تهیه عایق الکتریکی درلامپ تلویزیون و اتو ↩️ ساخت کاغذ دیواری ↩️ لاستیک سازی ↩️ تولید روغن ها و طلق نسوز ↩️ رنگ سازی 💢 کاربرد کانی آزبست: 👇 ↩️ تهیه پارچه نسوز، لباس های ضد حریق وعایق های حرارتی ↩️ لنت ترمز ماشین ها ↩️ تولید سقف های کاذب