معرکه یادت نره
علوم هفتم درس 14
این فصل از علوم در مورد گردش مواد در بدن است.
دستگاه گردش مواد را بنام دستگاه گردش خون نیز یاد میکنند. دستگاه گردش خون مواد مغذی و اوکسیژن را به تمام سلول های بدن می رساند. این دستگاه شامل قلب و عروق خونی است که در تمام بدن جریان دارند. شریان ها خون را از قلب دور میکنند. و ورید ها آن را به قلب برمیگردانند.
قلب
قلب یک پمپ ماهیچه ای و تو خالی است که معمولا 60 تا 100 بار در دقیقه می تپد. با هر ضربان قلب , قلب خون را به سراسر بدن ما می فرستد و اکسیژن را به هر سلولی میرساند. پس از تحویل اوکسیژن , خون دوباره به قلب باز میگردد.
سپس قلب خون را به ریه ها میفرستد تا اکسیژن بیشتری دریافت کند یعنی تصفیه شود و برای پمپ بعدی استفاده شود.
رگ های بدن
رگ های خونی , خون را در سراسر بدن به گردش در می آورند. آنها به رساندن اکسیژن به اندام ها و بافت های حیاتی و همچنین حذف مواد زائد کمک می کنند. سه نوع رگ خونی وجود دارد:
سرخ رگ و سیاه رگ و مویرگ ها
سرخرگ ها خون را از قلب دور میکنند و سیاهرگ ها خون را به سمت قلب باز میگرداند. به استثنای رگ های خونی ریوی , سرخرگ ها خون اکسیژن دار را حمل میکنند و سیاهرگ ها خون بدون اکسیژن را حمل میکنند. سرخرگ ها دارای دیواره های ضخیم با بافت ماهیچه ای هستند. سیاهرگ ها دیواره های نازک تری دارند و از دریچه هایی برای حفظ جریان خون استفاده میکنند.
مویرگ ها، کوچکترین رگ های خونی هستند، که سرخرگ ها و سیاهرگ ها را به هم متصل می کنند.
گردش عمومی وششی خون
گردش خون سیستمیک به بخشی از دستگاه قلبی عروقی گفته می شود که خون اکسیژن دار را از قلب به بدن می رساند و خون بدون اکسیژن را به قلب بر می گرداند.
سیاهرگ ها خون فقیر از اکسیژن را از بدن جمع کرده و به سمت راست(دهلیز راست) قلب می برند.این خون اکسیژن کمتری دارد از آنجا به بطن راست میرود. سرخرگ های ریوی همین خون را به ریه ها می برند و در آنجا اکسیژن دریافت می کنند.
سیاهرگ های ریوی خون غنی از اکسیژن را از ریه به سمت چپ(دهلیز چپ) قلب انتقال می دهند. خون تصفیه شده از دهلیز چپ وارد بطن چپ میشود.
آئورت (سرخرگ اصلی در بدن ما) خون را از بطن چپ قلب ما به بقیه بدن از طریق شاخه های بسیاری از سرخرگ ها حمل می کند.
گردش عمومی و ششی خون
خون چیست؟
خون مایع تخصصی بدن است که دائماً در سراسر بدن جریان دارد. کارهای زیادی برای حفظ عملکرد بدن انجام می دهد، مانند حمل اکسیژن در سراسر بدن.
خون بیشتر مایع است اما حاوی سلول ها و پروتئین هایی است که به معنای واقعی کلمه آن را غلیظ تر از آب می کند.
خون چهار قسمت دارد: گلبول های قرمز، گلبول های سفید، پلاکت ها و پلاسما. هر قسمت وظایف خاص و مهمی دارد، از حمل اکسیژن گرفته تا حمل مواد زائد.
خون با انتقال مواد، بین دستگاه های متفاوت بدن ارتباط برقرار می کند. همچنین در ایمنی و تنظیم دمای بدن نقش اساسی دارد.
