فعالیت: قطره ای از روی نان بردارید و به آرامی با آب روی تیغه مخلوط کنید. روی آن لامل بگذارید و زیر میکروسکوپ مشاهده کنید. [شکل: شکل ۳ - از هر قطعه خزه، خزه دیگری رشد می کند.]

سیب زمینی که جوانه دارد، گیاه دیگری به وجود می آورد. این روش تولیدمثل در طبیعت نیز وجود دارد؛ مثلاً گیاه خزه انشعاب هایی دارد که اگر جدا شوند، هریک از آنها رشد و یک گیاه خزه ایجاد می کند (شکل ۳). [شکل: شکل ۲ - یاخته مادر متصل بماند یا از آن جدا شود.]

جوانه زدن: در آزمایشی که با مخمر نانوایی انجام دادید، دیدید که بخشی از سطح بعضی یاخته ها برآمده است. به هریک از این برآمدگی ها که به تدریج بزرگ می شوند، جوانه می گویند (شکل ۲). هر جوانه، یک یاخته مخمر است که ممکن است به یاخته مادر متصل بماند یا از آن جدا شود.

دوتایی شدن: باکتری ها به روش دوتایی شدن، تولیدمثل می کنند. دیدید که باکتری از وسط به دو نیمه تقسیم می شود. در این حالت هر نیمه، یک یاخته کامل است که بعد از رشد می تواند به همین روش تقسیم و زیاد شود (شکل ۱). [شکل: شکل ۱ - باکتری]

آیا می دانید؟ اگر مواد مغذی کافی و دمای محیط مناسب باشد، باکتری ها به روش دوتایی شدن در هر ۲۰ دقیقه یک بار تقسیم می شوند.