نمایش کامل متن تصویر (کلیک کنید)
قالب خارجی اگر فقط آثار و شکل برجستگیها و اجزای سطح خارجی صدف یا اسکلت جاندار در رسوبات بر جای بماند و به فسیل تبدیل شود، قالب خارجی تشکیل میشود.
قالب داخلی اگر رسوبات نرم به داخل صدف یا استخوانبندی جاندار نفوذ کند و آثار سطح داخلی بدن جاندار در رسوبات ثبت و سپس سخت شود، قالب داخلی به وجود میآید.
[شکل: تصاویر قالب خارجی و قالب داخلی جانداران]
۴. فسیل شدن آثار و فعالیتهای زیستی جاندار
گاهی آثار باقی مانده از فعالیتهای زیستی جاندار مانند شواهدی از راه رفتن، خزیدن، استراحت کردن و ... به فسیل تبدیل میشود.
نکته: ۱) در روش فسیل شدن به صورت جایگزینی مواد معدنی، تغییری در شکل ظاهری قسمتهای سخت جاندار داده نمیشود ولی ترکیب شیمیایی مواد تشکیل دهنده آن تغییر میکند. ۲) مواد معدنی جانشین شده، معمولاً از ترکیبات سیلیسی و آهکی است.
[شکل: تصاویر تنه درخت سیلیسی شده و تنه درخت آهک شده]
۳. فسیل شدن از طریق جانشینی مواد معدنی
هنگام نفوذ آبهای زیرزمینی به داخل رسوبات، همزمان با حل شدن قسمتهایی از جسد جاندار در بین رسوبات دفن میشود، قسمتهایی از جسد جاندار در آب، مولکولهای مواد معدنی موجود در آب زیرزمینی، جایگزین آن میشود. پس از مدتی، جسد جاندار به طور کامل حل شده و مواد معدنی جایگزین آن میشود، مانند تنه درخت آهک شده و سیلیسی شده.
۲. فسیل شدن کامل بدن جاندار
گاهی پس از مرگ جاندار، جسد آن به دور از عوامل تجزیه کننده قرار میگیرد و کل بدن آن به فسیل تبدیل میشود، مانند: ۱) فسیل حشرههایی که به طور کامل در صمغ گیاهان حفظ شدهاند. ۲) فسیل ماموتهای داخل یخچالهای طبیعی ۳) قرار گرفتن جسد جاندار در قیر طبیعی یا آسفالت.
[شکل: تصویر فسیل حشره به دام افتاده در صمغ گیاه]
۱. فسیل شدن قسمتهای سخت بدن جاندار
گاهی پس از مرگ جاندار، قسمتهای نرم جسد توسط عوامل تجزیهکننده از بین میروند ولی قسمتهای سخت و مقاوم آن مانند: فلس، صدف و استخوان در برابر عوامل فساد بیشتر مقاومت میکنند و قبل از این که از بین بروند توسط رسوبات پوشیده و به فسیل تبدیل میشوند.
[شکل: تصاویر فسیل ماهی و فسیل صدف]