قصیده و غزل هر دو از قالبهای شعر فارسی هستند، اما تفاوتهای مهمی بین این دو وجود دارد.
1. **تعداد بیتها**: قصیده معمولاً دارای تعداد بیشتری بیت است که میتواند به ۱۵ یا حتی بیشتر نیز برسد، در حالی که غزل به طور معمول از ۵ تا ۱۵ بیت تشکیل میشود.
2. **موضوع**: قصیده معمولاً موضوعات متنوعتری دارد و میتواند شامل مدح، شکایت، توصیف و حتی تمثیل باشد. در مقابل، غزل بیشتر به موضوعات عاشقانه و عاطفی پرداخته و احساسی عمیق را منتقل میکند.
3. **قافیه**: در قصیده، قافیهها اغلب تحت الگوهای مختلف و متنوعی قرار میگیرند، اما در غزل، قافیهها به گونهای هستند که معمولاً در بیتهای زوج تکرار میشوند و شاعر به این ترتیب با قافیه و ردیف بازی میکند.
4. **نوع ارتباط**: قصیده معمولاً با یک مقدمه، زمینهچینی و نامی به شاعر یا مقام معظمی آغاز میشود، سپس به موضوع اصلی میپردازد. در حالی که غزل بیشتر بر احساسات و عواطف لحظهای تمرکز دارد و به طور مستقیم و بیپرده احساسات را بیان میکند.
با توجه به این تفاوتها، میتوان گفت که تفاوت قصیده و غزل فقط در **شکل و ساختار** آنها میباشد.
