1:بررسی همه جانبه تأثیرات این موضوع در زندگی انسان ها، نیاز به تحقیقات مفصل دارد. در پاسخ تنها به برخی از آثار و برکات نماز و روزه اشاره خواهیم کرد:
اقامه نماز در همه حال موجب آرامش دلها و قرب انسان به معبود میباشد. آثار و برکات نماز در همۀ ابعاد زندگی انسان جلوه مینماید، البته در مواقع بحرانی و مواجهه با ناراحتیها نماز موجب آرامش و اطمینان میشود، ولی این آرامش گذرا و موقت نیست و در وجود انسانی باقی میماند.
فلسفۀ نماز و عبادت در همۀ ابعاد، قابل درک برای بشر نمیباشد و در آیات و از طریق معصومان(ع) تنها بخشی از آثار و حکمتهای نماز و عبادت بیان شده که عبارتند از:
1ـ قرب معنوی
یکی از آثار بسیار مهم نماز قرب به خداوند است. این اثر، روح عبادت و نماز را تشکیل میدهد و در یکی از آیات هدف آفرینش انسان «عبادت» بیان شده(1) که حکایت کننده از بُعد معنوی نماز و اهمیت آن است. امام علی(ع) فرمود: «الصلوة قربان لکل تقی»(2) نماز وسیله تقرب هر پرهیزکاری به خداوند است. در برخی روایات از نماز به عنوان معراج مؤمن یاد شده که اشاره به آثار معنوی آن میباشد.
2ـ یاد خدا و آرامش روانی
در قرآن کریم آمده است: «اقم الصلوة الذکری»(3) نماز را براى ياد من بپادار.
یکی از نویسندگان در تفسیر آیه مینویسد: «روح و اساس و هدف و پایه و مقدمه و نتیجه و بالاخره فلسفه نماز یاد خدا است. ذکرالله است که در آیه به عنوان برترین نتیجه بیان شده است».(4)
4:
براساس آیات قرآن، شب، لباس است:
وَ جَعَلْنَا اللَّیْلَ لِباساً. (نباء، آیه 10) از این رو باید توجه داشت که لباس چه خصوصیات و فوایدی دارد تا بتوانیم از شب به عنوان لباس بهره بگیریم.
خدا در آیات قرآن برای لباس فواید و کارکردهای چندی را بیان کرده است که عبارتند از:
1. نگه دارنده از گرما: براى شما تنپوشهایى مقرر کرده که شما را از گرما حفظ مى کند.(نحل، آیه 81) البته هر چند که سخنی از «سرما» نیست، به نظر میرسد که میتواند ناظر به سرما هم باشد.
2. نگه دارنده از جنگ: و تنپوشها و زرههایى که شما را در جنگتان حفظ و حمایت مى نماید.(نحل، آیه 81)
3. عیب پوشی: پوشاندن بدی، زشتی، عیب و نقص، از ویژگیهای لباس است: اى فرزندان آدم، در حقیقت ما براى شما لباسى فرو فرستادیم که بدی و زشتی جسد و عورتهاى شما را پوشیده مى دارد و براى شما زینتى است
5:«وَ قُلْ لِلْمُؤْمِناتِ یَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصارِهِنَّ وَ یَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَ لا یُبْدینَ زینَتَهُنَّ إِلاَّ ما ظَهَرَ مِنْها وَ لْیَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلى جُیُوبِهِنَّ وَ لا یُبْدینَ زینَتَهُنَّ إِلاَّ لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ آبائِهِنَّ أَوْ آباءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنائِهِنَّ أَوْ أَبْناءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَنی إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَنی أَخَواتِهِنَّ أَوْ نِسائِهِنَّ أَوْ ما مَلَكَتْ أَیْمانُهُنَّ أَوِ التَّابِعینَ غَیْرِ أُولِی الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجالِ أَوِ الطِّفْلِ الَّذینَ لَمْ یَظْهَرُوا عَلى عَوْراتِ النِّساءِ وَ لا یَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِیُعْلَمَ ما یُخْفینَ مِنْ زینَتِهِنَّ وَ تُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمیعاً أَیُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ؛[نور/۳۱] و به زنان مؤمن بگو كه چشمان خویش فروگیرند و شرمگاه خود نگه دارند و زینتهاى خود را جز آن مقدار كه پیداست آشكار نكنند و مقنعه هاى خود را تا گریبان فروگذارند و زینتهاى خود را آشكار نكنند، جز براى شوهر خود یا پدر خود یا پدر شوهر خود یا پسر خود یا پسر شوهر خود یا برادر خود یا پسر برادر خود، یا پسر خواهر خود یا