سنگهای آذرین (آذرین به معنی آتشین) از سرد شدن ماگما (مواد مذاب در زیر سطح زمین) یا گدازه (مواد مذاب در سطح زمین) به وجود میآیند. تفاوت اصلی سنگهای آذرین درونی و بیرونی به محل سرد شدن ماگما/گدازه و سرعت این فرآیند مربوط میشود که تاثیر مستقیمی بر اندازه بلورهای سنگ دارد.
**سنگهای آذرین درونی (Extrusive/Volcanic):**
* **محل تشکیل:** این سنگها زمانی تشکیل میشوند که ماگما در زیر سطح زمین و در اعماق زیاد سرد میشود.
* **سرعت سرد شدن:** فرآیند سرد شدن در اعماق زمین بسیار کند است زیرا دمای محیط اطراف بالاست.
* **اندازه بلورها:** به دلیل سرد شدن آهسته، اتمها فرصت کافی برای سازماندهی و تشکیل بلورهای بزرگ دارند. بنابراین، این سنگها دارای بلورهای درشت و قابل مشاهده با چشم غیرمسلح هستند.
* **بافت:** بافت آنها معمولاً دانهدرشت (phaneritic) است.
* **مثال:** گرانیت، دیوریت، گابرو.
**سنگهای آذرین بیرونی (Intrusive/Plutonic):**
* **محل تشکیل:** این سنگها زمانی تشکیل میشوند که گدازه پس از فوران آتشفشان، در سطح زمین یا نزدیک به آن سرد میشود.
* **سرعت سرد شدن:** فرآیند سرد شدن در سطح زمین بسیار سریع اتفاق میافتد زیرا دمای محیط اطراف پایین است.
* **اندازه بلورها:** به دلیل سرد شدن سریع، فرصت کمی برای رشد بلورها وجود دارد. در نتیجه، بلورها بسیار ریز و اغلب غیرقابل مشاهده با چشم غیرمسلح هستند. برخی اوقات سرد شدن آنقدر سریع است که بلور تشکیل نمیشود و سنگ حالت شیشهای پیدا میکند.
* **بافت:** بافت آنها معمولاً دانهریز (aphanitic) یا شیشهای (vitreous) است.
* **مثال:** بازالت، آندزیت، ریولیت، ابسیدین (سنگ آتشفشانی شیشهای).
معرکه میدی
