خلاصهی کامل و دقیق درس سوم منطق دهم
(مفهوم، مصداق و نسبتهای چهارگانه)
۱) مفهوم و مصداق
مفهوم: معنایی که از یک واژه در ذهن شکل میگیرد.
مصداق: فرد یا چیزی در جهان خارج که آن مفهوم بر آن صدق میکند.
۲) مفهوم جزئی
مفهومی که فقط یک مصداق معین دارد.
قابلیت انطباق بر بیش از یک مورد را ندارد.
معمولاً:
اسم خاص است (حسن، تهران)
یا با «این» و «آن» میآید (این کتاب)
۳) مفهوم کلی
مفهومی که بر بیش از یک مصداق قابل انطباق است.
مصادیق آن میتواند واقعی یا فرضی باشد.
مثال: انسان، میز، پرنده، دیو
نسبتهای چهارگانه میان مفاهیم
۱) تساوی
دو مفهوم دقیقاً مصادیق یکسان دارند.
مثال: انسان و حیوان ناطق
۲) تباین
دو مفهوم هیچ مصداق مشترکی ندارند.
مثال: انسان و سنگ
۳) عموم و خصوص مطلق
همهی مصادیق مفهوم خاص، در مفهوم عام وجود دارد.
مثال: ایرانی (خاص) و آسیایی (عام)
۴) عموم و خصوص منوجه
دو مفهوم بخشی مشترک و بخشی غیرمشترک دارند.
مثال: سفید و سنگ
طبقهبندی مفاهیم
باعث شناخت شباهتها و تفاوتهای مفاهیم میشود.
از مفهوم عام به مفاهیم خاصتر حرکت میکنیم.
نسبتهای چهارگانه ابزار اصلی طبقهبندی هستند.
ویژگیهای طبقهبندی درست
مفهوم کلی با زیرمجموعههایش باید عموم و خصوص مطلق داشته باشد.
مفاهیم همسطح باید با هم تباین داشته باشند.
مثال:
موجود ← مادی ← جاندار ← جانور
(عموم و خصوص مطلق)
جانور / گیاه ، مادی / غیرمادی
(تباین)
بفرما اینم از خلاصه درس ۳
علوم و فنون مشکل دارم اگه تونستی یه جزوه ای چیزی بفرست ممنون میشم