۱ گوجه فرنگی نارس حاوی کلروفیل است. کلروفیل رنگدانه سبزی است که در گیاهان یافت میشود و مسئول فتوسنتز است. با رسیدن گوجه فرنگی، کلروفیل تجزیه شده و رنگدانههای دیگری مانند لیکوپن (که رنگ قرمز را ایجاد میکند) جایگزین آن میشوند.
۲ هر دو نوع گوجه فرنگی، چه نارس و چه رسیده، کلروپلاست دارند.
گوجه فرنگی نارس: در این مرحله، کلروپلاستها فعال هستند و حاوی کلروفیل زیادی میباشند که باعث سبز بودن رنگ گوجه فرنگی میشود. کلروفیل در فرآیند فتوسنتز نقش دارد.
گوجه فرنگی رسیده: با رسیدن گوجه فرنگی، کلروپلاستها تغییر میکنند. کلروفیل تجزیه شده و رنگدانههای دیگری مانند لیکوپن (مسئول رنگ قرمز) و بتاکاروتن (مسئول رنگ نارنجی/زرد) جایگزین آن میشوند. اگرچه کلروفیل از بین میرود، اما خود اندامک کلروپلاست ممکن است باقی بماند و به اندامکهای دیگری مانند کروموپلاست (که حاوی رنگدانههای غیر از کلروفیل است) تبدیل شود.
تفاوت اصلی در نوع و میزان رنگدانههای موجود در کلروپلاستها (یا اندامکهای حاصل از تغییر شکل آنها) است، نه در وجود خود کلروپلاست.
۳ کروموپلاستها نوعی از پلاستیدها (اندامکهای موجود در سلولهای گیاهی و برخی یوکاریوتهای دیگر) هستند که مسئول رنگهای غیر از سبز در گیاهان میباشند.
در واقع، کروموپلاستها از کلروپلاستها (که رنگ سبز را به دلیل وجود کلروفیل ایجاد میکنند) یا از پروپلاستیدها (پلاستیدهای نابالغ) طی فرآیند تمایز سلولی به وجود میآیند.
ویژگیهای اصلی کروموپلاستها:
حاوی رنگدانهها: کروموپلاستها حاوی رنگدانههای مختلفی مانند کاروتنوئیدها (شامل کاروتنها که رنگ نارنجی و زرد را ایجاد میکنند، و زانتوفیلها که رنگ زرد را ایجاد میکنند) و گاهی فلاونوئیدها هستند.
مسئول رنگ گلها و میوهها: این رنگدانهها عامل رنگارنگ بودن گلبرگها، میوهها (مانند گوجه فرنگی رسیده، هویج، فلفل دلمهای رنگی) و گاهی ریشهها یا برگهای پاییزی هستند. تکامل یافته از کلروپلاستها: در بسیاری از موارد، کروموپلاستها از کلروپلاستها طی فرآیند رسیدن میوه یا تغییرات فصلی ایجاد میشوند. در این فرآیند، کلروفیل تجزیه شده و کاروتنوئیدها سنتز یا نمایان میشوند. ساختار داخلی: ساختار داخلی کروموپلاستها میتواند متنوع باشد و بسته به نوع رنگدانه و نحوه ذخیره آن، شامل تیووبولها، کریستالها یا گرانولها باشد.
به طور خلاصه، اگر کلروپلاستها مسئول رنگ سبز و فتوسنتز هستند، کروموپلاستها مسئول طیف وسیعی از رنگهای دیگر (زرد، نارنجی، قرمز) در گیاهان میباشند که نقش مهمی در جذب گردهافشانها و پراکنده کردن بذرها دارند.